قرآن و عترت

قرآن چیست؟ در فـرهـنـگ اسلام و تشیع قرآن را همواره با صفت كریم به صورت قرآن كریم ( اهل سنت ) با صفت مجید , به صورت قرآن مجید ( اهل تشیع ) مى نامند و این دو صفت منشا قرآنى دارد. از قرآن مجید دوگونه تعریف مى توان به دست داد. نـخـسـت تـعریف ساده و عرفى كه قرآن را كتاب مقدس و آسمانى اسلام و وحى الهى بر حضرت محمد (ص ) مى داند. دوم تـعریف علمى كه قرآن را وحى نامه اعجازآمیز الهى مى داند كه به زبان عربى , به عین الفاظ توسط فرشته امین وحى , جبرئیل , از جانب خداوند و از لوح محفوظ , بر قلب و زبان پیامبر اسلام (ص ) هـم اجمالا یكباره و هم تفصیلا در مدت بیست و سه سال نازل شده و حضرت (ص ) آن را بر گـروهـى از اصـحـاب خـود خوانده و كاتبان وحى، از میان اصحاب ، آن را با نظارت مستقیم و مـسـتـمر حضرت (ع ) نوشته اند و حافظان بسیار , هم از میان اصحاب , آن را حفظ و به تواتر نقل كـرده اند.

اندازه و حجم و تقسیمات قرآن . قرآن كتابى است كه در مقایسه با سایر كتابها , كتابى است متوسط الحجم و مى توان گفت حجم آن برابر است با عهد جدید، اناجیل اربعه و رسالات وابسته به آن ، یا دیوان حافظ. طبق دقیقترین آمار تعداد كل كلمات قرآن 77807 كلمه است . قرآن داراى 114 سوره و كلا 30 جزء است . هر جزئى چهار ( یا دو ) حزب است . نیز هر پنج آیه را خمس و هر ده آیه را عشر و این عمل را تعشیر نامیده اند تقسیم درونى و تفصیلى دیگر قرآن , تقسیم آن به ركوعات است . منظور از ركوع , بخشى و گروهى از آیات است كه در یك موضوع آمده و اتحاد مضمونى دارد كه با شروع آن موضوع , ركوع آغاز مى گردد و با تغییر و تحول كلام به موضوعى دیگر , ختم مى شود. پیداست كه شماره آیات مندرج در هر ركوع , كم و زیاد است , به خلاف جزوها و حزبها كه به طور مساوى تقسیم شده است وجـه تـسـمیه ركوع را مى توان از آنجا دانست كه در نمازهاى شبانه روزى , پس از خواندن سوره حمد در ركعت اول و دوم , مى توان به خواندن سوره هاى دیگر , یا لااقل چند آیه اكتفا كرد. پیرو این عقیده , بعضى كه قرآن شناس بوده اند , اوایل هر چند آیه اى را كه یك عنوان و موضوع را تـشـكـیـل مـى دهد , معین ساختند و از آن جهت كه بعد از قرائت آن بخش , نمازگزار به ركوع مى رود , نام هر بخش را ركوع گذارده اند. عدد ركوعات قرآن طبق مشهور 540 ركوع است ، به طور متوسط و تقریبى هر صفحه از قرآن یك ركـوع دارد . گفتنى است كه در قرون جدید , ابتدا خوشنویسان قرآن نویس در امپراتورى عثمانى و سپس در مـصـر و لبنان و سوریه , كوشیده اند و توانسته اند كه قرآن مجید را با رعایت قواعدى از جمله آغاز هـر صـفحه با اول آیه , و پایان صفحه به پایان یك آیه , بنویسند و هر جزء را در بیست صفحه و لذا كل قرآن را در 604 كتابت كنند ، 4 صفحه اضافى مربوط به صفحات آغازین و پایانى است. در ایـن شیوه كتابت كه در معتبرترین قرآن جهان اسلام ( مصحف المدینة , به كتابت عثمان طه , خـطاط هنرمند سورى و طبع دارالقرآن عربستان سعودى در مدینه , و متن مبناى همین ترجمه هم هست نیر رعایت شده , هر صفحه داراى 15 سطر است . بـعضى از غرابت گرایان قرآن را در 30 صفحه عادى، هر جزء در یك صفحه ، به خط بسیار ریز یا غبار , كتابت كرده اند. و كـسـانى كه غرابت گراتر بوده اند , كل قرآن را در یك صفحه - كه ابعاد آن از سراسر یك صفحه روزنـامه عادى فراتر نیست - كتابت و چاپ كرده اند كه طبعا براى قرائت نیست , و براى به همراه داشتن از جهت حفظ و تعویذ به قرآن است , و حتى با ذره بین نیز قابل خواندن نیست. همچنین قرآن را با تعداد صفحات عادى , فى المثل همان 604 صفحه , ولى با ابعاد بسیار كوچك در حـدود یـك - دو سـانـتـیمتر , بر روى كاغذى بسیار نازك، حتى نازكتر از كاغذ خاص كتاب مقدس ، به طبع رسانده اند , كه آن نیز فایده هاى غیر قرائتى دارد. از سوى دیگر و نقطه مقابل این ابعاد كوچك , قرآن را در ابعاد بسیار بزرگ نیز كتابت كرده اند. كتیبه هاى مساجد در جهان اسلام نیز نمونه اى از درشت نویسى آیات قرآن مجید است .

- محتواى قرآن . مضامین و معانى قرآن بسیار متعدد و متنوع و درهم تنیده و سرشار از طراوت تكرار است . در قـرآن توحید و دعوت به اندیشه درباره خداوند و دعوت به ایمان , با نهى و نفى شرك و نفاق و ارتـداد , بـا انكار آلهه و تخطئه شیطان و بت پرستى و اشاره به گوشه هایى از قصص انبیاء از آدم تا خـاتـم (ص ) و اشـاره به گوشه هایى از زندگى و پرسشهاى عادى عربهاى معاصر پیامبر (ص ) از جـمله درباره اهله قمر یا حتى مسائلى چون حیض , و وعظ و پند در باب گذران و لهو و لعب نما بـودن زنـدگـى و مـظـاهر آن چون مال ( با نهى از مال پرستى و مال اندوزى ) و تجملاتى چون داشـتـن پسران و نازیدن به باغ و بستان , تا اشاراتى درباره وحى و تنزیل و تاویل قرآنى تا احكامى فقهى چون تنظیم میراث و تعیین سهم الارث و تازیانه زدن به زناكاران و بریدن دست دزد و انواع تـحـلیلها و تحریمها و احكام اخلاقى چون دستگیرى از بینوایان و اطعام مساكین تا رعایت حقوق والـدین و احترام فوق العاده به پدر و مادر , و نهى از مفاسد و رذایل اخلاقى , چون كشتن فرزندان از تـرس فـقـر یا حمیت جاهلیت , و رباخوارى و توصیه مكارم اخلاق از صدق و اخلاص تا توصیف فـرشـتـگـان و اعمال آنان و دهها و صدها موضوع دیگر در هم تنیده است , و طبق ساختار ظاهرا نـاپـیـوسته یا گسسته پیوند قرآن مجید كه در بخش پیشین به آن اشاره كردیم , همه و همه در كنار همدیگر آمده اند. مضامین اصلى قرآن عبارت است از :1 ) اشاره به وقایع تاریخى ( غزوات , هجرت رسـول اللّه - ص - و نـظایر آن ) , 2 ) قصص انبیاء و حكایات دیگر , 3 ) اندیشه توحیدى و دعوت به اسلام , 4 ) نهى از شرك و نفاق , 5 ) معاد شناسى ( توصیف عوالم اخروى و حیات پس از مرگ ) , 6 ) فرشته شناسى ( نیز شامل بحث درباره شیطان و شیاطین و جن ) , 7 ) احكام فقهى , 8 ) احـكـام اخلاقى 9 ) توجه دادن به آیات الهـى و شگفتیهاى آفاق و انفس, 10 ) اشاره به شـرایـع پـیشیـــن و كتب و صحایف آسمانى , 11 ) داستان آفرینش و خلقت انسان , و انسان شناسى روان شناسانه . تـنـوع و تعدد موضوعات و مضامین قرآن مجید تا به حدى است كه فهرست موضوعى قرآن كه فـقـط سرعنوانهاى موضوعى را به نظم الفبایى با اشاره به نام سوره و شماره آیه ( یعنى بدون نقل آیـات قـرآنـى ) در بـر دارد حـجمش به اندازه خود قرآن است .

تعريف شيعه و سني در مورد عترت چيست؟

شيعه: ما عترت را همانطوري كه در خود صحيح مسلم هم آمده كه رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) وقتي اين آيه نازل شد:

إِنَّمَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ و َيُطَهِّرَكُمْ تَطْهِيرًا. خداوند فقط میخواهد پلیدی وگناه را از شما اهل بیت دور کند و کاملا شمارا پاک سازد.

سوره أحزاب، آيه33

روايتي هم از خود عايشه ام المؤمنين است و مي گويد:

رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) آمد و علي و فاطمه و حسن و حسين (عليهم السلام) را در يك پتو مانندي جمع كرد و گفت:

أللهم هؤلاء أهل بيتي، إذهب عنهم الرجس و طهرهم تطهيرا.

ما اينها را أهل بيت (عليهم السلام) و عترت مي دانيم.

أهل سنت: أهل سنت هم مي گويند عترت و أهل بيت زنان، رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) هم هستند.

ما در اينجا با أهل سنت مخالف هستيم و مي گوئيم حتي يكي از زنان رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم)، عائشه، حفصه، أم سلمه و أم حبيبه، هيچكدامشان حتي در يك روايت ضعيف هم ادعاء نكرده اند كه ما جزو أهل بيت هستيم؛ شما چرا دروغ بر آنها مي بنديد؟!

حتي با اينكه اهل سنت خيلي فضيلت براي ام المومنين عائشه مطرح كرده اند، ولي در هيچ جا از اينكه خود ام المومنين عايشه اعلام كند من جزو أهل بيت (عليهم السلام) هستم، سخني به ميان نياورده است؛وگرنه خود شخص ايشان از آيه تطهير به بهانه اينكه در بين بحث زنان پيامبر (ص) آمده به جزء اهل بيت بودن خودش اقرار واستناد مي كرد پس چرا اهل سنت به زور مي خواهدزنان رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) را جزو أهل بيت (عليهم السلام) بداند.

اگر كسي كه ترجمه قرآن بلد باشد نه تفسير قرآن، اين آيه شريفه كه قرائت شد، درست است كه در ميان آيات مربوط به زنان رسول اكرم (صلي الله عليه و آله و سلم) است و در خود آيه هم دارد كه:

و قرن في بيوتكن ...

سوره أحزاب، آيه33

اي همسران پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم)، شما وظيفه تان اين است كه در خانه هايتان بنشينيد.

در اين جمله، بيوت به صورت جمع آمده، اگر چنانچه آيه مربوط به زنان پيامبر (صلي الله عليه و آله و سلم) بود، بايد أهل البيوت مي گفت نه أهل البيت؛ پس مشخص است اين بيت، غير از بيوت زنان است و آن هم بيت علي و فاطمه و حسن و حسين (عليهم السلام) است.

قرآن وعترت...